Geschiedenis van de kerkgemeenschap

1952-2000
Het gebouw van de Bulgaars-Orthodoxe Kerk is sinds 1952 een kerk. De parochie heette tot 2000 de Christus Opstanding van de Russisch Orthodoxe Kerk in het Buitenland (ROCOR) en werd gesticht door Sint Ioann van Shanghai en San Francisco, destijds de metropoliet van de Russische Kerk in het Buitenland in West-Europa. Daarvoor was het gebouw een school en daarvoor bevond zich op deze locatie de plaatselijke begraafplaats.
Sint Ioann stichtte ook de kerken van Heilige Maria van Egypte (Amsterdam), de Moeder Gods Bescherming (Arnhem) en het Klooster van de Heilige Johannes de Voorloper in Den Haag. De kerken in Amsterdam, Arnhem, en het klooster zijn momenteel nog in gebruik.

2000-2007
In 2000 stichtte pater Rumen Kalaidzhiev, op initiatief van president Petar Stoyanov, de Bulgaars-orthodoxe gemeenschap in Den Haag. De eerste liturgie werd gevierd op 18 juni 2000, Pinksteren, in het gebouw van de Bulgaarse ambassade in Den Haag. Op 19 november 2000 nam de kerkgemeenschap de ruimten in gebruik die voorheen door de Russische Kerk in het Buitenland werden gebruikt, waarna de eerste liturgie werd gevierd in de Bulgaars-orthodoxe kerk "Heilige Aartsengelen Michaël en Gabriël". De kerkgemeenschap ontving tevens de zegen van metropoliet Simeon van West- en Centraal-Europa. De Russische Kerk in het Buitenland "Opstanding van Christus" in Den Haag staakte haar activiteiten. In die tijd was pater Rumen attaché bij de Bulgaarse ambassade in Den Haag. In 2007 keerde pater Rumen vanwege ziekte terug naar Bulgarije. Daar diende hij als priester in Dobrinishte, in de kerk van de Heilige Apostelen Petrus en Paulus.

2008-2024
In 2008 werd pater Yoan Manev hoofd van de gemeente.
Van 2008 tot 2024 is hij priester van de Bulgaars-Orthodoxe Kerkgemeenschap in Den Haag, St. Paisius van Hilendar, in de kerk "St. Aartsengelen Michaël en Gabriël". Zijn grote verdienste is dat hij de tempel in Den Haag als Bulgaars heeft behouden door ernaast een kapel te bouwen, "St. Johannes de Wonderdoener van Rila".
Hij was meer dan vijftien jaar lang geestelijke van ons bisdom in West- en Midden-Europa, tot aan zijn dood op 2 augustus 2024. Aan hem wordt de eer toegeschreven dat hij een eigen kerk voor onze orthodoxe gemeenschap heeft gevonden. Deze werd in 2018 gekocht met steun van de Bulgaarse staat en met de zegen van Metropoliet Antonius.
In 2018 werd hem door Metropoliet Antonius van West- en Centraal-Europa de onderscheiding van rentmeester toegekend.
Pater Yoan Manev werd geboren op 16 juni 1966 in Gabrovo, in een gezin met een kleuterleidster en een ingenieur. Hij werd in 1993 tot priester gewijd door bisschop Hilarion van Trajanopol (later metropoliet van Dorostol), en vervolgens vicaris van metropoliet Stefan van Veliko Tarnovo, in het klooster "Sint-Nicolaas de Wonderdoener" in het dorp Arbanasi. Zijn eerste stappen als priester zette hij samen met pater Bogomil Kasabov in de kerk "Sint-Johannes de Doper" in Gabrovo. Hij diende met waardigheid in de kerken "Sint-Profeet Elia" in het dorp Bozhentsi in Gabrovo, en "Sint-Johannes de Rila Wonderdoener" in het district Gabrovo, waar hij tevens voorzitter is.

2018-
Bij notariële overdracht op 28 maart 2018 werd een eeuwigdurend recht op gebruik van de kerkelijke eigendommen in Den Haag gevestigd ten behoeve van de Bulgaars-orthodoxe Kerk in Den Haag "St. Aartsengelen Michaël en Gabriël". De overeenkomst werd ondertekend door de West- en Midden-Europese Metropoliet Antonius in aanwezigheid van de Bulgaarse ambassadeur in Den Haag, Rumen Alexandrov. Partijen bij de overeenkomst zijn de gemeente Den Haag en het West- en Midden-Europese bisdom van de Bulgaars-orthodoxe Kerk - het Bulgaarse Patriarchaat. De eigenaar van de eigendommen is het West- en Midden-Europese bisdom, dat de kerk in beheer en gebruik verhuurt aan de Bulgaars-orthodoxe Kerkgemeenschap "St. Eerwaarde Paisius van Hilendar" in Den Haag.
De verwerving van het onroerend goed door het West- en Midden-Europese bisdom van de Bulgaars-orthodoxe Kerk - Bulgaars patriarchaat werd uitgevoerd met de hulp van de Bulgaarse ambassade in Den Haag. De fondsen voor de aankoop van het onroerend goed werden verstrekt door de Raad van Ministers van de Republiek Bulgarije.
Naast Metropoliet Anthony, Pater Yoan en de toenmalige ambassadeur in het Koninkrijk der Nederlanden, mogen we de bijdrage van mevrouw Dr. Prof. Maria Kyoseva, juridisch adviseur van de Heilige Synode, en mevrouw Boryana Petkova, master in Nederlands recht aan de Universiteit Leiden, niet vergeten. Ook zij hebben een grote verdienste voor dit God welgevallige werk.
Sinds eind 2024 staat pater Nikolay aan het hoofd van onze kerkgemeenschap.
